Het beste van de jaren Nul: de Remasters

***UPDATED***
Kraftwerk - AutobahnDe remaster-frenzy deed al in de jaren negentig, amper 10 jaar na de commerciële introductie van de compact disc, opgeld, omdat duidelijk was dat de eerste generatie cds geluidstechnisch vaak (maar zeker niet altijd!) beneden de maat waren. In de meeste gevallen waren de vinylmasters gewoon rechtstreeks gedigitaliseerd zonder rekening te houden met de verschillende eisen die het digitale medium stelt, en ook zonder de mogelijkheden die het biedt die vinyl niet heeft, uit te buiten. Dat leidde tot cds waarbij het bronsignaal vaak net zo zacht was als dat het geval is bij phono. De volumeknop moest vaak behoorlijk omhoog om een adequate boost uit je luidsprekers te krijgen. Toen kwam loudness: master engineers, na een succesvolle greep naar de macht in de populaire muziek, besloten het dynamische bereik, dat voorheen nog in tact bleef bij de commerciële productie van het studiomateriaal van een artiest, in te perken om zodoende het geluid te versterken. Voordeel van wat clipping wordt genoemd is dat het geluidssignaal significant toeneemt, goed voor radioplay en, nu sinds bijna zo’n jaar of tien, de iPod. Alle random externe noise is drowned out, in plaats van dat je – irritant – de muziek nauwelijks kunt horen als je in de metro zit of over een drukke straat loopt. Kosten: muzikaliteit doet er niet toe. Muziek is consumptie. Je wilt als artiest gehoord worden, wat men hoort is secundair.

The Beatles - A Hard Days NightDie ontwikkeling die je ziet, zowel in mainstream als indieland, is de volstrekte etherealisering van de inhoud van muziek; het gaat alleen nog maar om de vorm, die inwisselbaar is. Waar geluidstechnisch niveau voorheen de vorm was waarin de inhoud, met zekere plichtsgetrouwheid van de kant van de engineers, gegoten werd, is de vorm nu alleen nog maar het loutere feit van produceren (in de niet-muziektechnische zin), een werkelijk Deleuziaans effect van de explosieve toename van popacts, geholpen door verscherping van marketing- en distributiemethoden, in de afgelopen tien jaar. De master engineers staan in dienst van de marketing. Dat is het dialectische resultaat van technologische “vooruitgang”.

Dennis Wilson - Pacific Ocean BlueVeel cds die sinds pakweg 1994/5 zijn uitgekomen, en vooral van de laatste tien jaar, hebben last van loudness. Op de iPod is dat ok, maar op je stereo leidt het na 5 minuten luisteren al tot luister- of geluidsmoeheid. Je meest favoriete cds lijden eraan. Maar kapitalisme zou geen kapitalisme zijn als er niet een dialectisch opgeroepen tegenbeweging zou zijn. Nieuwe remasters! Dat is evenwel vaker opnieuw een marketing ploy dan een oplossing van het probleem, hoewel eerlijkheidshalve er ook gunstige uitzonderingen te bespeuren zijn. De recente New Order remasters, uitgebracht door het Californische kwaliteitslabel Rhino (een subsidiary van Warner), hebben behoorlijk wat flak te verduren gekregen, omdat fans – de fans als pressiegroep! – steen en been klaagden op de webforums over de abominabele geluidskwaliteit van vooral de bonus cds, die de voor New Order belangrijke singles en 12″s bevatten. Derderangs masters leken gebruikt, of zelfs de vinyl-originelen, fouten waren ingeslopen in de analoog/digitaal conversie. Nou valt die kwaliteit van de New Order remasters ons inziens wel mee, maar het punt is gemaakt. Kapitalisme moet rekening houden met een steeds snellere Verarbeitung van wat ze in haar eigen dialectiek opslokt.

Maar ook daar heeft het kapitalisme een oplossing voor: ‘Remastered from the original analog masters’! Geeft dat uitsluitsel? Nee, want dat zegt niets over het conversieproces zelf. De technologie biedt een enorm palet aan mogelijkheden om de klanken op de studiobanden op een commercieel medium (cd, lp, usb, download) beschikbaar te maken. Te vaak wordt de weg van de minste weerstand gekozen, en wordt er niet voor gekozen de best available technology uit te buiten. De redbook cd, die voor pop en dance als standaard geldt, is technisch allang achterhaald maar wordt nog alom gebruikt.

Franco - FrancophonicFans van vinyl of zelfs download aficionados moeten evenwel niet te vroeg juichen of smug doen, want vinyl is vaak gebaseerd op diezelfde geluidstechnisch gemankeerde masters die voor de redbook cd worden gebruikt. En zelfs waar artiesten kiezen voor het superieure DSD conversieprocédé, zoals Brian Eno voor de remasters van zijn back catalogue, wordt dan uiteindelijk toch voor de redbook cd gekozen, een medium dat DSD niet aankan, en alleen voor PCM geschikt is (de dynamisch veel rijkere DSD masters moeten worden gedownsampled om op het 16bit/ 44.1kHz redbook format te passen). Bij download wordt steeds vaker de mogelijkheid geboden om een 24bit/ 96kHz te kiezen, neem de laatste Autechre, wiens Oversteps downloadable is in dat format. Of Vladislay Delay, wiens Tummaa van vorig jaar in de vinylversie gebaseerd is op zo’n hogere bitfile, i.e. betere geluidskwaliteit dus. Maar waarom kiest men niet voor SACD in de pop, net zoals in de klassieke muziek? Als je tegenwoordig je Mahler-uitvoering niet op SACD uitbrengt, prijs je jezelf als platenmaatschappij uit de markt. In de pop hebben alleen major acts zoals Genesis, Depeche Mode en Simple Minds voor dat medium geopteerd (met wisselend resultaat, volgens de webforums), om hun backcatalogue opnieuw uit te brengen, maar de rest van de popwereld, laat staan de underground, blijft vasthouden aan de redbook cd. Gemakzucht gaat voor geluidskwaliteit. Het lijkt wel alsof artiesten hun eigen product niet serieus nemen. Een kwestie van achterlopen op de technologie, dat altijd een reactionaire geest verraadt.

Dat neemt niet weg dat sommige remasters in het redbook format boven verwachting goed klinken. Beste voorbeelden zijn de recente Kraftwerk boxed set, reissues van Neil Youngs eerste 4 albums, de Beatles Mono-box, U2’s The Unforgettable Fire en de zeer recente Jimi Hendrix remasters (voor de zoveelste keer uitgebracht). Hieronder een lijst met de beste remasters van de afgelopen tien jaar (2000-2009), onderverdeeld naar ‘geluidstechnisch niveau’ en ‘historische relevantie’. De discrepantie tussen de lijsten is significant en deprimerend.

zie hier en hier voor technische achtergrondinfo over de loudness war & zie hier voor een gepassioneerde apologie van de cd van David Thomas (Pere Ubu), i.e. waarom de cd in principe superieur is aan vinyl.

* Geluidstechnisch 1e klas

Kevin Drumm - Sheer Hellish MiasmaKraftwerk Remasters
Beatles Mono box
Peter Gabriel SACD Remasters
Dennis Wilson – Pacific Ocean Blue
ABC – The Lexicon of Love (deluxe edition)
John Martyn – Solid Air
Pere Ubu Fontana Remasters
Pink Floyd – Dark Side of the Moon SACD
Roxy Music – Avalon SACD
John Martyn - Solid AirTalking Heads DVD-A Remasters
Neil Young – Everybody Knows This is Nowhere/ Harvest/ After the Goldrush
Toto – IV SACD
Kevin Drumm – Sheer Hellish Miasma
Eno & Fripp – No Pussyfooting/ Evening Star
U2 – The Unforgettable Fire/ The Joshua Tree
Naked City – The Complete Studio Recordings
Jesus Lizard Vinyl Remasters

* Historisch relevant

Neu - RemastersDennis Wilson – Pacific Ocean Blue
This Heat – Out of Cold Storage (Box)
Can SACD Remasters
Chris McGregor Sextet – Very Urgent
Neu Remasters
LAFMS – ID Art #2
The Black Dog – The Book of Dogma
Franco – Francophonic vols. 1 & 2
Young Marble Giants – Colossal Youth
Durutti Column – Four Factory Records (6cd box)
Gas - Nah und FernGas – Nah und Fern (Boxed set)
The Pop Group – Y
Arthur Russell – Love is Overtaking Me/ The World of Arthur Russell/ Calling Out of Context/ First Thought Best Thought/ World of Echo

* En verder

Bailter Space – s/t (compilatie) 2004 (Flying Nun New Zealand)
Basic Channel – BC2 (selectieve compilatie 12″s)
Bastro – Sing the Troubled Beast/ Diablo Guapo (Drag City, Japanse import)
Beach Boys – Smiley Smile/Wild Honey ; Pet Sounds/ Sunflower/Surf’s Up; Friends/20/20
Beatles – Abbey Road
Beck – Odelay Deluxe (worst offender against loudness!)
Black Sabbath – Paranoid/ Masters of Reality (Deluxe editions)
Peter Brötzmann - The Complete Machine Gun SessionsPeter Brötzmann – The Complete Machine Gun Sessions
Camberwell Now – All’s Well
Captain Beefheart – Doc At The Radar Station
A Certain Ratio – To Each/ Early: Anthology 1978-1985
James Chance/White – Off White/ Live Aux Bain Douches
Michel Chion – Requiem (LP)
David Crosby – If I Could Only Remember My Name (DVD-A)
John Coltrane – Ascension/ Interstellar Space/ John Coltrane Quartet (SACD)
Company Flow – Funcrusher Plus
Comus – Complete Recordings
Julian Cope – Jehovahkill/ Peggy Suicide Deluxe Editions
Miles Davis – Aura/ Jack Johnson/ In A Silent Way (SACD)/ Bitches Brew (SACD)/ Dark Magus (SACD)/ Live Evil (SACD)/ On the Corner (SACD)
Dead C Vinyl Remasters
Dead C – Vain, Erudite, and Stupid: Selected Works 1987-2005
Dead Can Dance – SACD Remasters
Dinosaur Jr – Where You Been/ Green Mind (eindelijk de flutterende bekkens, het Butch Vig-effect, opgelost!)/ Bug/ You’re Living All Over me/ s/t
Einstürzende Neubauten - Tabula RasaEinstürzende Neubauten – Kollaps/ Tabula Rasa
Brian Eno DSD Remasters (Japanese pressings)
Eno & Byrne – My Life in the Bush of Ghosts (zonder Qu’ran, de schijters!)
Fairport Convention – Liege & Lief/ Unhalfbricking
The Fall – This Nation’s Saving Grace (vinyl remaster)/ Shift-Work/ Code:Selfish/ Slates/ Hex Induction Hour/ Grotesque (vinyl remaster)
Farmers Manual – Explorers_We
Faust – The Wümme Years (Boxed set)/ Faust IV
Feelies – Crazy Rhythms/ The Good Earth/ Only Life (import)
Fennesz – Endless Summer (2007; meest overbodige remaster?)
Fenno’berg – Magic & Return (bevat The Magic Sound of Fenno’berg en The Return of Fenno’berg)
Bryan Ferry – Boys & Girls SACD/ Bête Noire
Fleetwood Mac – Rumours/ Tusk (waar blijft de remaster van MOR klassieker Tango in the NIght??)
For Carnation – Promised Works (EPs)
Fugazi – Repeater
Peter Gabriel – 3 (All Analog vinyl remaster)
Gescom – Minidisc (voor het eerst op cd, een oxymoron in plastic)
Gore – Hart Gore/ Mean Man’s Dream
Grateful Dead – The Golden Road (12cd Box the Warner Years)
The Gun Club Remasters
Peter Hammill Remasters
George Harrison – All Things Must Pass
Richie Hawtin (&Thomas Brinkmann) – Concept 1
John Hiatt – Bring the Family DVD-A Remaster
Robert Hood – Minimal Nation
Human League – Dare/ Travelogue/ Reproduction
Ice Cube – Amerikkka’s Most Wanted/ Death Certificate/ The Predator
Ryoji Ikeda – +/-
Chris Isaak – Best of (2006)
Jean Michel Jarre – Oxygene/ Equinoxe/ Zoolook
Joy Division Remasters
Josef K – Entomology
King Crimson – Red DVD-A
LAFMS – Unboxed (extract van de onmisbare 1996 10cd Lowest Form of Music box)
Daniel Lanois – Acadie: the goldtop edition
Led Zeppelin – Mothership (compilatie)
Magma – Studio Zünd (Boxed set van alle studio albums)
Mars – The Complete Studio Recordings NYC 1977-1978
Matching Mole – Smoke Signals/ On the Radio/ s/t
Maurizio – M
MEV – Spacecraft/Unified Patchwork Theory
Mission of Burma – Signals/ Vs. All-Analog Vinyl Remasters
Mogwai – Young Team
Monolake – Hongkong/ Interstate
Mothers of Invention – We’re Only in it for the Money (MOFI Gold disc)
New Order Remasters
No Neck Blues Band – Languid Red Marchetti (op LP)
N.W.A. – Straight Outta Compton/ Evil4zaggin
Orange Juice – The Glasgow School
Pavement Remasters
Pere Ubu – The Modern Dance DVD-A/ Pennsylvania Director’s Cut/ Raygun Suitcase Director’s Cut/ Dubhousing (2008 remaster)
Pink Floyd – Piper at the Gates of Dawn Deluxe 3cd
Pixies – SACD Remasters (Surfer Rosa/ Doolittle/ Bossa Nova)
Pole – 1/2/3
Polvo – Celebrate the New Dark Age Vinyl Remaster (voor het eerst op LP)
Prefab Sprout – Steve McQueen
Prince – Purple Rain Vinyl remaster
Public Enemy – It Takes a Nation of Millions to Hold us Back
Eliane Radigue – Vice Versa etc
R.E.M. – Murmur/ Reckoning Deluxe Editions
Roxy Music Remasters
Saint Etienne – Fox Base Alpha Deluxe Edition
Scorn - Evanescence EllipsisScorn – Evanescence/ Ellipsis
Seefeel – Quique Redux
the Shadow Ring – Life Review (1993-2003)
Simple Minds Remasters
Simple Minds – Once Upon A Time (DVD-A/SACD)/ New Gold Dream (DVD-A)
Skullflower – IIIrd Gatekeeper
Smegma – Nattering Naybobs of Negativity/ Pigs For Lepers
Soft Machine – Third
Sonic Youth – s/t (debuut)
Sonic Youth – Daydream Nation/ Dirty/ Goo Deluxe Editions
Ciccone Youth – The Whitey Album
Ringo Starr – Photograph (The Very Best)
Steely Dan – Gaucho SACD
Yo La Tengo - Prisoners of LoveStooges – s/t (debuut)/ Funhouse
Television – Marquee Moon/ Adventure
Tortoise – A Lazarus Taxon
Triffids Remasters
Ut – In Gut’s House/Griller
Vandergraaf Generator Remasters
Vashti Bunyan – Just Another Diamond Day
Caetano Veloso – Antologia 1967-2003
Vladislav Delay – Anima/ Multila
Waveform Transmission – V1.0-1.9
Yo La Tengo – Prisoners of Love (3cd)
Neil Young – On the Beach DVD-A/ Reactor DVD-A
John Zorn – Yankees

Advertisements
%d bloggers like this: