het beste van de jaren Nul: Hiphop

Cannibal Ox - The Cold VeinHoe kritisch we – we in de strikte zin: wij, witte mannen (en vrouwen, hoewel dat iets gecompliceerde ligt) met indiesmaak – hiphop moeten benaderen blijft een onderwerp voor verhitte discussie. Het is ook gewaagd om een lijst met tien beste hiphop-albums te noemen, als je, als witte man, maar halfslachtig bent geïnteresseerd in het wel en wee van hiphop.

Het is bekend dat de grootste fans van Public Enemy, dat meest radicale embleem voor het zwarte politiekrevolutionaire bewustzijn, en NWA, rabiate blankenhaters en politiefokkers (althans, dat is de suggestie van hun diatribes op plaat), precies blanke mannen uit de middenklasse waren en zijn. Negeren we gewoonweg de intentie – en de vaak niet zo bewonderens- en lovenswaardige realiteit – achter de muziek, een staaltje van voortzetting van de imperialistische onderdrukking en stereotypering van de zwarte man? Probleem is dat veel van die muziek instant gratificatie oplevert. Wellicht juist een bevestiging van de eigen onderliggende psychologie van de blanke man. En da’s dan op haar beurt weer een ongewilde bevestiging van de voortgaande stereotypering van de zwarte man. Onoplosbare dilemma: wel of niet naar hiphop luisteren.

Madvillain - MadvillainyHiphop schijnt al lang dood te zijn. Maar hoe vaak is dat – net als bij de rock en pop – al niet geroepen? Een wezenlijk onderdeel van de heruitvinding van steeds maar weer hetzelfde beperkte. Iets wat niet veel om het lijf heeft sterft een vroege dood, maar kan ook zo weer opgewekt worden. Met goede, underground hiphop lijkt het de laatste 10 jaar toch echt iets minder te gaan. De resurrectie laat op zich wachten. Veel nieuwe namen duiken niet op en het wachten is steeds op die ene vervolgplaat van een gevestigde naam (bijv. de nieuwe in aantocht zijnd schijnende Madvillain, het samenwerkingsverband van MF Doom en Madlib).

Ik ben geen expert. Ik, witte man met witte-mannen-smaak (en fenomenale fan van Franco, maar da’s iets anders), heb de afgelopen jaren zo af en toe toch behoorlijk genoten van een aantal klassiekers in wording. Of dat nou klassieke hiphop in de trant van Jay-Z (The Black Album, American Gangster), sci-fi rap (Ghostface Killah‘s suprême Supreme Clientele), grime (Dizzy Rascals wonderlijk monotone debuut Boy in Da Corner en vooral Playtime is Over van de veel betere Wiley), crossovers zoals noiserappers Dälek (hun laatste Gutter Tactics is niet verkeerd), de soul van Pharoahe Monch, electronische hiphop van Dabrye (Two/Three) of R&B sterren zoals Beyoncé (Dangerously in Love, met vooral dat nummer Crazy in Love) en Missy Elliott (Miss E…so Addictive) betreft, de endorfinequotiënt gaat omhoog bij herhaald beluisteren.

Opgezwolle - Eigen WereldMaar evenzeer greep ik terug naar de echte klassiekers uit de jaren ’80 en ’90, waarvan er een aantal in een crispe remaster opnieuw werden uitgebracht: N.W.A.‘s absoluut briljant-vulgaire Efil4zaggin – naar mijn idee hun beste, het ontbreken van Ice Cube ten spijt… speaking of which, de remaster van The Predator heeft meerdere draaibeurten mogen beleven hier ten huize. Ook goed nieuws was dat in 2009 eindelijk Funcrusher Plus van Company Flow opnieuw verkrijgbaar was in geremasterde vorm (ofschoon dat bij hiphop helaas nog meer loudness betekent dan in pop, maar hierover later meer). En de door de indie-goegemeente ondergewaardeerde, maar door de echte hiphopper altijd op waarde geschatte 2e van de Beastie Boys, Paul’s Boutique, kwam in geremasterde vorm terug. Instrumentale hiphop was er in de vorm van DJ Shadow‘s The Outsider en nieuwkomeling Flying Lotus, wiens Los Angeles op Warp een excellente schepping in sound design is. En nieuw voor mij was de hele hausse aan Nederlandstalige hiphop. Ik had na Osdorp Posse nooit aandacht aan die enorme kweekvijver, die zich overigens niet alleen in de Randstad bevindt, besteed. Leukste en opwindendste was voor mij toch wel de laatste plaat van Opgezwolle – de inmiddels ter ziele gegane crew uit inderdaad Zwolle.

Clipse - Hell Hath no FuryVeel bekende namen ontbreken: ik heb nooit de moeite genomen om bijvoorbeeld Outkast of Kanye West eens te beluisteren. Witte mannen moeten immers oppassen dat ze niet voorwenden een expert in hiphop te zijn (oppassen, Robert Christgau!). De stem van Adorno wordt steeds gehoord in mij: wat hij over jazz – onterecht weliswaar – zei, kan mutatis mutandis ook op hiphop worden toegepast (en waarschijnlijk wel terecht).

Muss haben:

1. Cannibal Ox – The Cold Vein [Def Jux 2001]
2. Madvillain – Madvillainy [Stone Throw 2004]
3. Opgezwolle – Eigen Wereld [Top Notch 2006]
4. Clipse – Hell Hath no Fury [Zomba 2006]
5. cLOUDDEAD – s/t [Anticon 2001]
6. Eminem – The Marshall Mathers LP [Universal 2000]
7. El-P – Fantastic Damage [Def Jux 2002]
8. Dangerdoom – The Mouse & The Mask [Lex Records 2005]
9. MF Doom – mm…Food [Rhymesayers Entertainment 2004]
10. Antipop Consortium – Arrhythmia [Warp 2002]

en natuurlijk alles van Themselves, die sinds 2009 weer terug zijn!

Advertisements
%d bloggers like this: