Ben Frost – By the Throat [bedroom community]

Ben Frost - By the ThroatIs de electronica aan het einde van haar latijn? Daar is veel voor te zeggen, maar Australiërs Lawrence English en Ben Frost laten zien welke kant vooruit ze op kan gaan. Ik zeg kan, want mijn enthousiasme voor Frosts laatste moet gekwalificeerd. Electronica is natuurlijk geen academische muziek maar pop en daarom is het volkomen geëigend dat, in navolging van Fennesz’ dialectische spel met de glitch en melancholie, English en Frost de harmonie zoeken binnen de aaneenrijging van digitale fragmenten, van found sound en electronisch geproduceerde geluiden. Frost voegt daar nog een nu bijna obligaat akoestisch instrumentaal palet aan toe. Dat ligt enerzijds in de logische lijn van de verwachting van pop, anderzijds is dat problematisch: het leidt snel tot afgezaagde tropen (akoestische gitaar) en codklassieke gestes (blazers en strijkers). Neem die sustained pianoriedels op Peter Venkman II, die nietszeggender zijn dan Ludovico Einaudi drivel; de snerpende noiselijn die op een gegeven moment wordt ingelast kan dat geenszins verhelpen; sterker, de strings en de samples van huilende wolven die er allengs opgeplakt worden maken het nog erger.

Ik ken het eerdere werk van Frost niet, maar weet dat hij English als een leermeester beschouwt. Dat is goed te horen, zonder dat Frosts muziek lijkt op die van English, die ondanks het gebruik van samples meer zuivere electronica produceert en geen neiging tot pop stricto sensu heeft. Ik hoor ook parallellen met de laatste van Sunn o))), met name in het plechtige gebruik van blazers (track 4 en 7) – dat is dan ook meteen het minst aantrekkelijke en het meest ideologische aspect aan Frosts muziek.

Frost wil komponist van filmmuziek zijn. Dat lukt ‘m grotendeels. Filmmuziek is, zoals de term al suggereert, ten dele functioneel en vergt een mate van stroperigheid voor dramatisch effect (en grommende wolven en jankende orka’s, die we hier werkelijk te horen krijgen, gaat ver!). In interviews steekt hij zijn bewondering voor vroege Swans niet onder stoelen of banken. Het überdramatische van Filth en Cop komt, in digitale versie, op By The Throat goed geproduceerd naar voren. De sonisch geniaal gearrangeerde treated guitars van de eerste paar numers van de plaat (is dat overigens electronisch verhaspeld wolvengebrul op track 4?) en ook het hard-hitting Through the Glass of the Roof en het claustrofobische Through the Roof of your Mouth, dat nog het meeste lijkt op Swans voor de Noughties-generatie (zonder basvocalen helaas), zijn uiterst effectief in de manier waarop drama wordt geënsceneerd zonder (te) voorspelbaar te zijn. Dat komt met name door de kunde waarmee Frost met zijn digitale scalpel de geluidspatches en de mogelijkheden van het frequentiebereik bijna chirurgisch modelleert en structureert. Frost is een meester in dynamiek, bij wie noise en melodie als onlosmakelijke delen aan elkaar worden gebonden.

Minpuntje – en dat was realiter ook problematisch aan Gira’s Swans, wat gelukkig pas na Filth, Holy Money en Cop, die onovertrefbare meesterwerken in diep nihilisme zijn, objectief tot uiting kwam in de muziek (Children of God!) – is dat noise hier, op By the Throat, zó precies binnen zijn orkestrale functionaliteit wordt ingekaderd dat het ontdaan wordt van zijn destructieve potentieel. Misschien dus een groot minpunt, kenmerkend voor hedendaagse electronica: opgeleukt, verharmoniseerd lawaai voor het psychotisch subject dat moet blijven lachen. De imperatief van het positieve denken nestelt zich heimelijk tussen de klanken op By The Throat en weet bijna te overreden. De wetenschap dat dat intrinsiek is aan pop relativeert dan weer.

Advertisements
%d bloggers like this: