Julie Mittens: Hollands glorie

The Julie Mittens - Albany, September 08 2008Het lijkt onmogelijk dat de zinderende storm die over je heen komt als je een live-optreden van het Leidense power-trio The Julie Mittens bijwoont exact geëvenaard kan worden op plaat. Toch benaderen de drie heren van The Julie Mittens dat livegeluid op hun eerste reguliere cd, die vorig jaar uitkwam op het bekende stonerrocklabel Holy Mountain. De aanzwellende gitaarerupties hebben niets weg van de gebruikelijke notengalerij die geëtaleerd wordt in de heavy metal of mulletrock. Het zijn veeleer infiniete spatialiseringen van slechts enkele noten, die je zo opzuigen dat je je in het geluid waant. Dit heb ik een keer eerder meegemaakt bij een concert van God in Paradiso, halverwege jaren negentig. Op zo’n moment ben je de tinnitus voorbij: het lawaai heeft een zalvend karakter gekregen. Oordoppen verpesten het alleen maar, temeer daar The Julie Mittenssound hoofdzakelijk in de hogere registers zit, dat je mist met dempers. Het is de precisie en de gefaseerdheid van de noise, en de matiging van het tempo die het geheel zo intens maken.

De volledig instrumentale, geïmproviseerde muziek doet denken aan het onvolprezen Caspar Brötzmann Massaker, zonder de grunts van Herr Brötzmann natuurlijk. The Julie Mittens is Brötzmann evenwel net even een stap vooruit, omdat bij Massaker je vaak nog het gevoel had dat de ritmesectie te lineair, te stram was en te zeer op de voorgrond trad. Hier, bij The Julie Mittens, staan de meer aan jazz dan aan rock herinnerende vloeiende drumroffels en zoevende bas volledig in dienst van het totaalgeluid. De muziek krijgt daardoor een openheid en focus, die je node mist bij veel gitaarrock. Vooral op vierde en laatste track “April 25 2007”, waar eerder sprake is van een drone dan almaar uitwaaierende crescendo’s, manifesteert zich dit.

De handgemaakte cd-r, uitgebracht op het Venlose cd-r kwaliteitslabel Cut Hands, is de registratie van een liveconcert dat The Julie Mittens vorig jaar gaf in de VS, prozaïsch getiteld “Albany, September 08 2008”. Het betreft een beperkte oplage van honderd stuks in even zoveel unieke hoesjes. Wat muzikaal opvalt is dat de bas hier flink wat geprononceerder is. Veel ronkender en hardcore dan op de studioplaat, à la Ruins circa Stonehenge of Refusal Fossil. Maar ook hier weer die razernij van de gitaar, waar uit een enkele noot een vrije spanningsboog van twee keer pakweg een kwartier aan lyrische hoge tonenfeedback wordt geëxtraheerd. Het ongetemde Id verdringt elk kanaliserende ego dat pseudovirtuoos uit het gitaristenhandboek componeert. Dit is materiële muziek voor de geestloze uurtjes. Op de tweede track van de cd-r begint het met een grommende bassolo tegen de achtergrond van een wand van uitzwermende gitaartonen. De baspartij wordt prominenter en allengs opwindender naarmate de track voortduurt. De techniek is er een van de verschroeide aarde. Het is allesverzengende, hypnotiserende muziek zonder franje en met haar eigen rationaliteit.

The Julie Mittens opereert in de beste Fire Musictraditie. In interviews wordt vaak, niet in de laatste plaats door henzelf, verwezen naar John Coltrane, met name de late extreme fase. Dat is geheel op zijn plaats, ook al is er in de verste verte geen saxofoon te bekennen. Bij Julie Mittens zijn jazz en rock waarlijk verenigd, zonder dat het jazzrock is, laat staan dat vermaledijde fusion. Absolute freerock zo je wil.

Eerder verschenen een drietal internationaal gelauwerde cd-rs, een split-cd-r met het Nijmeegse Uw Hypotheekadvies, een cassette op het Belgische Sloow Tapes en een prachtige lp op Rococo Records, inmiddels allemaal niet meer verkrijgbaar. In België weten ze al dat The Julie Mittens de beste band van Nederland anno 2009 is. Nu moet alleen Nederland zelf nog massaal overstag.

Julie Mittens – s/t [holy mountain, 2008]
Julie Mittens – Albany, 08 September 2008 [Cut Hands, 2008]

The Julie Mittens - live

[dit recensie-artikel verscheen eerder op cut-up.com]

Advertisements
%d bloggers like this: